بهداشت روانی

دانلود پایان نامه

1-3-ضرورت تحقیق
از بین دورانای مختلف زندگی آدم، نوجوانی از مهمترین و باارزش ترین زمان زندگی هر فرد حساب می شو د. این مرحله بینابینی، درگذر از کودکی به بزرگسالی، شروع تحولات و دگرگونیای جسمی، روانی و اجتماعیه که بر کارکرد اون در بزرگسالی اثر گذاشته و باعث ایجاد نیازای متفاوت مخصوص این گروه سنی خواهدشد(کلین ،2002). آمارها نشون داد که بزرگترین نسل نوجوانان از نظر تعداد، مربوط به عصر حاضره.نزدیک به نصف جمعیت دنیا رو افراد زیر ٢۵ساله و یک پنجم از جمعیت دنیا رو افراد 19-10 سال تشکیل می دن که ٨۵ درصد اونا در کشورهای در حال پیشرفت زندگی می کنن(مارشال ،2003).
این موضوع، توجه ویژه به این گروه مهم روبروی خطر رو لازم می سازه. در بیانیه کنفرانس بین المللی جمعیت و پیشرفت، (1994)که به عنوان نقطه عطفی درخدمات بهداشت باروری درجهانه، تأکید شده که نوجوانان نیازای منحصر به فردی نسبت به بزرگسالان دار و از کشورهای پایبند به این بیانیه، می خواهدکه این نیازهارا شناسایی کنن و در جهت رفع اونا بکوشند. با توجه به ویژگیای بلوغ در دختران، شرایط جسمی و روانی این زمان و هم نقش اساسی دختران درباروری، میشه ادعا کرد که سلامت دختران نوجوان از جایگاه ویژه ای برخورداره. زمان نوجوانی در دختران، زیربنا و سرآغازی جهت دهنده واسه دور ههای بعدی زندگی اونا هستش و اثر مستقیمی بر خونواده و کودکان اون می ذاره. از نظر صندوق جمعیت ملل متحد، سلامت دختران، کلید شکسته شدن چرخه فقر بین نسلا و دسترسی به اهداف پیشرفت هزارهه(جاسکویش ،2009). بنا براین توجه به سلامت روان وتعلیم وتربیت اونا واسه آینده بهتر جامعه ضروریه.الان نظام تعلیم وتربیت هر جامعه زیر بنای پیشرفت اجتماعی ، اقتصادی، سیاسی وفرهنگی اون جامعه بشمار میره. نهاد آموزش وپرورش مسئول ایجاد زمینه مناسب واسه رشد وشکوفای استعدادا وتوانای افراده.بدیهیه که رسیدن به این هدف لازمه برنامه ریزیای وسیع ، کامل وحساب شده با توجه به اهداف عمومی آموزش وپرورش هر جامعهه(خواهان زادگان ،1378). یکی از بهترین شاخصای که میشه از اون واسه بررسی موفقیت نظام آ موزشی در رسیدن به هدفای خود استفاده کرد پیشرفت تحصیلیه.عملکردنوجوانان در مورد پیشرفت تحصیلی به عوامل زیادی بستگی داره که مثل این عوامل میشه به سلامت عاطفی وروحی روان اونا وجودمادران بعنوان یک الگوی مناسب ویک تکیه بعضی وقتا مطمئن نام برد. به خاطر اینکه دختران نوجوان خودمادران آینده وپایه گذارنسل بعدی می باشندبرای سلامت گذرکردن ازمرحله ی نوجوانی ورسیدن به مرحله جوانی وتشکیل خونواده به وجودمادردرکنارخودنیازدارند.ازراهایی که میشه درتربیت نسلی سالم واندیشمندموثرواقع شودشناسایی ورفع عوامل منفی،اهمیت دادن به سلا مت روحی وروانی،توجه به عوامل مثبت درعملکرد تحصیلی وتقویت رابطه عاطفیبین مادران ودختران نوجوانه .از اونجا که پزوهشای زیاد نشون می دن رابطه مثبت ومعنا داریبین سلامت روانی وپیشرفت تحصیلی بالا وجود داردبه نظر می رسداین دو عامل می تونن بخشی از کارکرد تحصیلی وآموزشی علم آموزا رو توجیح کنن(حافظی1381).بنابر این اینجور پژوهشای لازم مثل اینکه چون می تونه واسه والدین نوجوانان ،مشاوران،معلمان ودرمحیط کار آموزش وپژوهش به ویژه ساز مون آموزش وپرورش مورد استفاده قراربگیرد . انتظار می روداین پزوهش بتونه راهگشای واسه ایجاد بهتر رابطه بین مادران ودختران نوجوان که خود مادران آینده هستن باشه .در همین راستادر نظر گرفتن یافتهای تحقیقاتی از یک سودر خصوص رابطه اشتغال مادران با اعتماد به نفس،سلامت روان وعملکرد بهتر تحصیلی دختران دوره راهنمایی واز طرف دیگه در مورد سطح تحصیلات ونوع شغل مادران با درنظر گرفتن نظریهای موجود در مورد دو متغیر بهداشت روانی دختران نوجوان وپیشرفت تحصیلی اون هادرصدد پاسخگویی به این سواله که آیااشتغال مادردر سلامت روان وعملکردتحصیلی مطلوب دختران نوجوان اثر داره.

ازبهداشت روانی تعاریف خیلی زیادی شده که در این تحقیق به بعضی از اونا اشاره می شه. سازمان بهداشت جهانی در تعریف بهداشت روانی یا سلامت فکر گفته : سلامت فکر عبارتست از توانایی رابطه موزون و هماهنگ با بقیه، تغییر و اصلاح محیط فردی و اجتماعی و حل تضادها و تمایلات شخصی به طور منطقی، مساوی و مناسب (میلانی فر، 1370).در این تعریف اساسی بهداشت روانی موافقت با بقیه و محیط زندگیه که فرد می کوشد راه درست یا مناسب زندگی کردن در یک محیط مشخص و با اونا که با اون زندگی می کنن رو کشف و به کار بگیره. یعنی، این که چطوری با نیازای متفاوت خود کنار بیاد و با تدبیر منطقی خود رو با محیطی که همه عوامل اون به نفع اون نیس برابری بده خیلی پراهمیته. این برابری ممکنه از راه تغییر در خود، در صورت امکان در محیط فیزیکی یا جامعه انجام میگیره.نمیشه اونا رو به سهولت آسیب های جسمی مورد مطالعه قرار داد(میلانی فر، 1370).کاپلان و بارون (1952) می گویندبهداشت روانی حالت خاصی از روونه که باعث بهتر شدن، رشد و کمال شخصیت آدم می شه و به فرد کمک می کنه که با خود ودیگران موافقت داشته باشه (میلانی فر،1373).کاپلان و بارون، علاوه بر موضوع موافقت، به جنبه کیفی رشد و کمال شخصیت و به تعادل رسیدن اون توجه می کنن.مزلو بهداشت روانی رو حاصل تأمین نیازها و شکوفا شدن استعدادهای ذاتی آدما می دونه. اریک فروم سلامت فکر رو رسیدن به بلوغ طبق خصوصیات و قوانین طبعیت آدمی میدونه .بهداشت روان بخشی جدائی ناپذیر از بهداشت عمومیه که فرد رو از عناصر شناختی، عاطفی و ضمنا از تواناییای خود در ایجاد رابطه با بقیه آگاه می گرداند. آدم با داشتن تعادل روانی، بهتر می تونه بر استرسای زندگی فائق آید، کارهای روزانه رو پربارتر و سودمندتر گرداند و فرد مفیدی واسه جامعه باشه.پاردایم غالب قرن گذشته واسه میزان اتفاق و سیر مشکلات جسمی از منظره زیست پزشکی بوده. این دید اثر مهمی بر پیشگیری و مهار مشکلات جسمی داشته . در نیمه اول قرن بیستم نتایج موفق زیادی در کاهش بیماریای مختلف مرگ و میر به دست آمده. با این حال عوامل اصلی به وجود آورنده مرگ و معلولیت در شروع قرن 20 متفاوت از گذشته(ولاندر ،2000).تفاوت بین روان شناختی و جسمی پزشکی رو با گسترش مرزهای علم چیزی بیهوده می دونه و فکر می کنن تحولات جدید در بخش ایمنی شناسی عصبی روانی یا در بخش رابطه بین عوامل ژنتیکی و رفتاری تنها بخشی از حقیقت واسه روانشناسانه و استفاده از این اصول واسه بیماران با ا ختلالای جسمی مختلف الهام بخش بوده (کپتین و وینمن ،2004).امروز سلامت روان توجه روزافزون محققان شاخه های علوم رو به خود جذب کرده و به دنبال اون شمار زیادی از پژوهشا رو به خود اختصاص داده . از این روست که میشه در ادبیات سلامت از تعاریف زیاد با روی آوردهایی متکثر سراغ گرفت(چاهن ،2000).شفیع آبادی سلامت روانی رو داشتن هدفی انسانی در زندگی، سعی در حل عاقلانه مشکلات، صلح با محیط اجتماعی طبق موازین علمی و اخلاقی و آخرسر ایمان کار ی و مسئولیت پیروی از اصل نیکوکاری و خیرخواهی میدونه(شفیع آبادی وناصری 1365).
معنی سلامت روان یا سلامت روان شناختی، جنبه ای از معنی کلی سلامت جسمی، روانی و اجتماعیه، سلامت روانی علاوه بر بدن سالم، به محیط و شرایط زندگی سالم نیاز داره. (خدا رحیمی،1374). هدف اصلی سلامت روانی کمک به همۀ افراد در رسیدن به زندگی کامل تر، خوشحال تر،هماهنگ تر، شناخت وسیع و پیشگیری از بروز مشکلات خلقی، عاطفی و رفتاریه . مقابله بابیماریهای روانی واسه ایجاد جامعه سالم از وظایف اصلی دو لتا و افراد جامعهه و هر جامعه که خواستار بهزیستی و خوش حالی افراد خوده ، باید مردم موافق و هماهنگ پرورش بده(میلانی فر،1378). به عقیدۀ آدلر( 1973 )، سلامت روان یعنی داشتن اهداف مشخص، روابط خانو ادگی و اجتماعی مطلوب، کمک به همنوعان و کنترل احساسات و احساسات خوده. الگوی ر اجرز از شخصیت سالم و سلامت روان ، انسانیه، خیلی موثر و با عمل و کارکردکامل که از تموم تواناییها و استعدادهایش بهره میگیره و دارای ویژگیهایی مثل آمادگی واسه کسب تجربه، احساس آزادی و خلاقیت و آفرینندگیه (وردی، 1380). اﻣﺮوزه ﭘﻴﺸﺮﻓﺖ ﺗﺤﺼﻴﻠﻲ داﻧﺶآﻣﻮزان ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻳﻚ ﺷﺎﺧﺺ ﻣﻬﻢ ﺑﺮای ارزﻳﺎﺑﻲ ﻧﻈﺎمﻫﺎی آﻣﻮزﺷﻲ ﻣﻮرد ﺗﻮﺟﻪ ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﻪ اﺳﺖ. ﻋﻼوه ﺑﺮ اﻳﻦ، ﭘﻴﺸﺮﻓﺖ ﺗﺤﺼﻴﻠﻲ ﻫﻤﻮاره ﺑﺮای ﻣﻌﻠﻤﺎن، داﻧﺶآﻣﻮزان، واﻟﺪﻳﻦ، ﻧﻈﺮﻳﻪﭘﺮدازان، و ﻣﺤﻘﻘﺎن ﺗﺮﺑﻴﺘﻲ ﻧﻴﺰ ﺣﺎﺋﺰ اﻫﻤﻴﺖ ﺑﻮده اﺳﺖ. نوجوانی یکی از دوره های حساس زندگی هر شخصه،سلامت روان افراد در این سن خیلی حساسه چون اثر به سزای در سلامتی اون در سن های بزرگسالی داره.اهمیت دادن به پیشرفت تحصیلی نوجوانان از اهمیت موضوعای مورد توجه هر جامعهه چون نوجوانان نیروای موثر وفعال جامعه در آینده هستن.پس توجه به نوجوانان در محیط خونواده چیزی لازم وحتمیه واز اونجا که الان به دلایل مختلف مادران جذب کار وفعالیت خارج از منزل هستن ووقت کمتری رو با بچه خود سپری می کنن.طبق این ضرورت لازم میکنه که به کیفیت رابط خود با فرزندان بیشتر اهمیت دهند.

2-2بحث نظری:
2-2-1-معنی سلامت روان از دید مکتبای مختلف:
مکتب روان کاوی:
به باور فروید ویژگی خاصی که واسه سلامت روانشناختی ضروریه خودآگاهی است.یعنی هر اون چیزی که ممکنه در نا خودآگاهی باعث مشکل شه باید خود خبردار شه به باور فروید آدم عادی کسیه که مراحل رشد،روانی جنسی رو با موفقیت گذرانده باشه ودر هیچ یک از مراحل،بیش ازحد اثبات نشده باشدبه نظراوکمترانسانی معمولی به حساب می آیدوهر فردی به شکلی نامتعارفه (خدا رحیمی،1374،هال ولیندزی ،1970 ).
آلفرد آدلر : به باور آدلر (1926)زندگی بودن نیس بلکه شدنه .آدلر به انتخاب مسئولیت ومعناداری مفاهیم در روش زندگی باور داره وشیوه زندگی افراد رو متفاوت میدونه. باعث اصلی رفتار بشر هدفها وانتظار اون از آیندهه.فرد سالم به باور آدلر از مفاهیم و اهداف خود آگاهی داره و انجام داد اون بر اساس نیرنگ و بهونه نیس، اون جذاب وشادابه وروابط اجتماعی سازنده و مثبتی با بقیه داره.فرد دارای سلامت روان از نظر آدلر، روابط خانوادگی صمیمی ومطلوب داره وجایگاه خودش رو در خونواده وگروهای اجتماعی به درستی می شناسد. ضمنا فرد سالم در زدگی هدفمند وغایت مداره واعمال اون مبتنی برتعقیب این اهدافه .غایی ترین هدف شخصیت ،تحقق خویشتنه .از ویژگیای دیگه سلامت روان شناختی اینه که فرد سالم مرتباً به بررسی وجود اهداف وادراکات خودش می پردازدواشتباه هاش رو برطرف می کنه .اینجور فردی خالق احساسات خودشه نه قربونی اونا، آفرینش گری وابتکار فیزیکی ،از ویژگیهای دیگه این افراده. که فرد سالم از اشتبا ههای اساسی پرهیز می کنه.
اشتباهای اساسی شامل گسترش مطلق،اهداف نادرست ومحال درک نادرست وتوقع بی مورد از زندگی کاهش یاانکار با ارزشی خود ، وارزشا و باورهای غلط هست(ساعتچی،1374 وگنجی ،1376).
اریک فرام :فرام تصویر روشنی از شخصیت سالم به دست میده اینجور انسانی عمیقاً عشق می ورزد، آفرینندهه،قوه تعقلش رو ً پروراندهه ، دنیا وخود رابه طور عینی درک می کنه ، حس هویت پایداری داره، با دنیا در پیونده. ودر اون ریشه داره، حاکم وعامل خود و سرنوشت خویشه. فرام شخصیت سالم رو دارای جهت گیری بارور میدونه. فرام با کار برد واژه جهت گیری این نکته رو می گه که جهت گیری تمایل یا نگاه کلیه که همه جنبه های زندگی، یعنی پاسخای فکری ،عاطفی وحسی به مردم،و موضوعا ورویدادا رو، خواه در دنیا خواه در خود ، در بر میگیره (فروم،1362،گنجی،1376).
مکتب آدم گرایی:
کارل راجرز :به باور راجرز، آفرینندگی مهم ترین میل ذاتی آدم سالمه.ضمنا روش های خاصی که باعث تکامل وسلامت خود می شن به میزان محبتی بستگی دارن که کودک در شیر خوارگی دریافت کرده .«ارضای توجه مثبت غیر مشروط »ودریافت غیر مشروط محبت وتأیید بقیه واسه رشد وتکامل سلامت روانی فرد با اهمیته.این ا فراد بدون نقاب وماسک هستن وبا خودشون رو راست هستن .اینجور افرادی آمادگی تجربه رو دارن ولذا بسته نیستن،انعطاف پذیرند وحالت دفاعی ندارن واز بقیه انسانا عاطفی تر هستن .چون احساسات مثبت ومنفی وسیع تر رادر مقایسه با انسانای دفاعی تجربه می کنن.به باور راجرز اساسی ترین ویژگی شخصیت سالم ،زندگی هستی داره یعنی آمادهه ودر هر تجربه،ساختاری رو می یابدوبراساس مقتضیات،تجربه لحظه بعدی خیلی آسون به خاطر این به اونو میشه.آدم سالم به ارگانیزم خود اعتماد می کنه (خدا رحیمی،1374،راجرز،1369،هال ولیندز،1970).
آبراهام مزلو: اوانسان سالم راخودشکوفامی نامد واینگونه میگه که خواستاران تحقق خود، نیازای سطوح پاینتر خود یعنی نیازای جسمی،ایمنی،تعلق، محبت واحترام رو برآورده ساخته ان.دیوونه وروان نژد نیستن وسایر اختلالای آسیب شناختی رو ندارن.اونا الگوای بلوغ، پختگی وسلامت هستن. با حد بیشتر استفاده از همه قابلیتا وتواناییای خود،خودمون خود رو فعلیت وتحقق می بخشند.می دونه کیستند وچیستند وبه کجا می رن.خواستاران تحقق خود،تکاپونمی کنن، بلکه تکامل پیدا میکنن .ویژگیای اون هارا میشه فهرست وار نام برد :درک درست واقعیت،پذیرش کلی طبیعت بقیه وخویشتن،خود انگیختگی،سادگی وطبیعی بودن، توجه به مسائل بیرون از خودمون،نیاز به خلوت واستقلال ، تازگی همیشگی تجربه های زندگی،نوع دوستی،عمل جداگونه، تجربه های عارفانه،یا تجربه های اوج ، روابط دوطرفه بادیگران،تفاوت بین وسیله وهدف و نه وشرحس طنز مهربانانه،آفرینندگی،مقاومت روبروی فرهنگ پذیری(شولتز،1364،مزلو،1372و1968).

مکتب رفتار گرایی:
بی.اف.اسکینر:سلامت روانی وانسان سالم به باور اسکینر برابر با رفتار منطبق با قوانین و ظوابط جامعهه، وچنین انسانی وقتی با مشکلی روبرو شه تا هنگامی که از راه جامعه به قانون تلقی شه،از راه روش اصلاح رفتار واسه درمان وبه قانون کردن رفتار خود و راطرافیانش به طور متناوب استفاده می جوید .ضمنا آدم سالم باید آزاد بودن خودش رو یه جور توهم بپندارد،وبداند که رفتار اون تابعی از محیطه و هر رفتار به وسیله معدودی از عوامل محیطی مشخص می شه.آدم سالم کسیه که تأییداجتماعی بیشتری به خاطر رفتارای متناسب ،از محیط و اطراقیانش دریافت می کنه .شاید ملاک غیرمستقیم دیگه در مورد خصوصیات آدم سالم از دید اسکینر این باشه که آدم باید از علم،نه واسه پیش بینی،بلکه واسه تسلط بر محیط خود استفاده کنه. در این معنا فرد سالم کسیه که بتونه واسه انجام هر روش،بیشتر از اصول علمی استفاده کنه وبه نتایج سودمند تری برسه و مفاهیم ذهنی مثل امیال ،هدفمندی، غایت نگری ومانند اون رو کنار بزاره(خدا رحیمی،1374واسکینر،1956).
مکتب شناختی:
ویلیام گلاسر :آدم سالم بنا به نظریه گلاسر کسیه که دارای این ویزگیا باشه.
1-واقعیت رو رد نکندودرد ورنج موقعیتا رو با رد کردن ندیده نگیرد،بلکه با موقعیتا به شکل واقع گرایانه روبرو شه.
2- هویت موفق داشته باشه یعنی عشق ومحبت بورزد وهم عشق ومحبت دریافت کنه.هم احساس با ارزشی کنه وهم دیکران احساس با ارزشی اون رو تأیید کنن.
3- مسئولیت، زندگی ورفتارش رو قبول کنه وبه شکل مسئولانه رفتار کنه،پذیرش مسئولیت کاملترین نشونه سلامت روانیه .
4-توجه اون به لذات دراز مدت تر منطقی ترومنطبق با واقعیته.
5-بر زمان حال وآینده تأکید نمایدنه برگذشته وتأکید اوبرآینده، نیزجنبه درون گری داشته باشه نه به شکل خیال پردازی باشه(خدا رحیمی،1374وگلاسر،1965).
مکتب هستی گرایی:
ویکتورفرانکل نگاه فرانکل به سلامت روان تأکید کلی رو براراده متمرکز به معنا میذاره.جستجوی معنا لازمه قبول کردن مسئولیت شخصیه.هیچکی وهیچ چیز به زندگی آدم معنا نمی ده مگه خودش .آدم باید با احساس مسئولیت آزادانه با شرایط هستی وزندگی روبرو شه ومعنایی درآن پیدا کنه .به نظر فرانکل وجود وجودی آدم از سه عنصر معنویت ،آزادی ومسئولیت تشکیل شده وسلامت روان لازمه تجربه شخصی این 3 عامله.ملاک امتحان معنا دار بودن زندگی کیفیت اینه نه کمیت اون.حصول وکاربرد معنویت ،آزادی ومسئولیت هم با خود انسانه. بنا به نظریه فرانکل آدم کامل بودن یعنی با کسی یا چیزی اون طرف خود پیوستن،به باور فرانکل جستجوی هدف در خود،شکست خویشتنه.بنابر این او هدف رشد وتکامل انسانرا تحقق خود نمی دونه بلکه چیزی بالاتر از اون میدونه. سلامت روان یعنی از مرز توجه به خود گذشتن،از خود بالاتر رفتن وجذب معنا ومنظوری شدن.
در این صورت خود هم به طورطبیعی وخود به خود تحقق پیدا میکنه. (شولتر،1364وفرانکل،1375).
تعریف سلامت روانی از دید اسلام:
بهداشت روانی اینه که آدم طبق فطرتش، همیشه در حال تقرب به خداوند بوده و با مردم در صلح و صفا و موافقت بوده و دارای سلامت جسمی و موفقیت در زندگی، باشه.بهداشت روانی، حالتیه که در اون آدم، احساس رضا و آرامش کنه و با حُسن خُلق با خدا و با خود و با مردم رفت و امد داشته باشه(ویسی،1392). بهداشت روانی در اسلام عبارت از اصول و روش های مشروعیه که در مرحله اول باعث تأمین ایجاد، حفظ و در مرحله دوم تقویت و تکامل سلامت نفس، و در مرحله سوم به درمان مریضی های روانی آدم مسلمان می پردازد، هدف از این علم صاف کردن راه تکامل و حرکت آدم مسلمان تا رسیدن به مرتبه کمال مطلقه(حسینی،1368).
معنی بهداشت روانی درقرآن:
در قرآن کریم مفاهیم زیادی وجود داردکه می تونن نزدیک،ونه برابر با معنی بهداشت روانی باشن. در این بین چار معنی وجود داردکه به دلیل بیان توصیفی ومصداقی خود به مقصود نزدیکتر ند.این مفاهیم عبارتند از 1_سکینه2-زندگی طیبه3-قلب سلیم4-نفس مطمئنه. درادامه در مورد هر یک توضیحات کوتاهی ارائه می شه.
1-سکینه: واژه سکینه از دید اشتقاق از ماده سکونه ودر اصطلاح قرآن به معنی آروم بودن دل وفقدان هر گونه استرس ونگرانیه .این واژه، در شش آیه از قرآن کریم بکار رفته از کل این آیات میشه برداشت کرد که این نوع از آرامش داخلی ویا سکون و ثبات قلبی،موهبتیه الهی که تنها پیامبر ومومنان واقعی ازآن بهرمندند. مثلا به آیه26 از سوره مبارکه فتح اشاره می کنیم. (فانزل الله سکینه علی رسوله وعلی المؤمنین والزمهم کلمته التقوای وکانوا احق بها واهلها وکان الله به کل شییئ علیما).
2-زندگی طیبه:این معنی در آیه 97از سوره نحل بکار رفته.در این آیه خداوندمی فرماید:(من عمل صالحاًمن ذکراو انثی وهو مؤمن فلنحیینه حیوهالطیبه ولنجزینهم اجرهم بااحسن ما کانوا یعملون).از محتوای آیه میشه فهمید که زندگی طیبه یا زندگی پاک، نتیجه عمل صالحه واینکه اینجور زندگی ای خاص همین جهانه ونه زندگی یا زندگی پس از مرگ،چه،قسمت گذشته آیه به(زندگی پس از مرگ)مربوط می شه.طبق نظر بعضی از مفسران ،زندگی طیبه در عمل به معنی تحقق جامعه ایه که در اون امنیت، رفاه وآسایش،عشق وایثار وتعاون وهمدلی وجوددارد واز رذایل وخبائثی چون ظلم وتجاوز،خیانت وفساد،ونگرانی وتشویش به دوره.معنی زندگی طیبه بدین صورت فراخنای گسترده ای رو در بر می گیردو رابطه اون با مسئله بهداشت روانی از دید نقش تعین کننده ایه که یک جامعه سالم می تونه در ایجاد و رشدسلامت روح یابهداشت روانی اجرا کنه.این نکته هم مهمه که معنی جامعه سالم در مسئله بهداشت روانی از دید نظام اسلامی دارای اهمیته.
3- قلب سلیم:این معنی از دو معنی سکینه وحیات طیبه،به معنی بهداشت روانی نزدیکتره ،چه قلب در مواردی از قرآن کریم به معنی روح وعقل به کار برده شده وبنا براین قلب سلیم می تواندعبارت دیگری واسه روح سالم ویا بهداشت رو انی باشه. طبق نظر علامه طبا طبایی،قلب سلیم،قلبیه که از هر گونه مریضی وانحراف اخلاقی واعتقادی به دور باشدوبدان مرحله از سلامت یا اوج رسیده باشه که تموم متعلقات و وابستگیای اون تحت تاثیر تعلق به خدا قرار گرفته باشه.یکی از مصادیق روشن این حالت روانی،حالت حضرت ابراهیم (ع) است که خداوند در باره اون می فرماید:(وان من شیعته لا ابراهیم اذ جاءربه بقلب سلیم(سوره صافات آیه 84).
4- نفس مطمئنه:این مفهوماز همه مفاهیم دیگه به معنا و معنی بهداشت روانی نزدیکتره ولذا به دو دلیل زیر میشه اون رو بر مفاهیم دیگه ترجیح داد.وجود کلمه یا وصف «مطمئنه»دلیل نخسته.چون اطمینان به دست اومده در نفس مطمئنه هیچوقت به معنی سکون ویا قرار وآرامش به دلیل غفلت و بی خبری نیس، بلکه محصول سعی و حرکت آگا هانه ایه که بر روح و روان صاحب نفس مطمئنه عار ض می شه(حسینی،1368).
2-2-2پیشرفت تحصیلی:
یکی از عاملهای خیلی مهم در ساخت شخصیت نوجوان و جوون مدرسهه. مدرسه بعد از خونواده مهمترین نقش رو در مراحل اجتماعی کردن نوجوان به عهده داره. مدرسه از راه آموزش مهارتهای علمی و فنی و فراهم آوردن زمینه همکاری گروهی و مسئولیت پذیری نوجوان و جوون موجبات رشد همه جانبه و متعادل شخصیت اونا رو فراهم می سازه. گرچه مدارس وقت خود رو صرف ایجاد آمادگی در نوجوانان و جوونا به خاطر کسب مدارج عالی تحصیل می کنن با وجود این خیلی از نوجوانان بی دریافت مدارج عالیه مستقیماً به زندگی وارد شده و چون بدون آمادگی لازم واسه ورود به اون هستن. احساس شکست و درموندگی کرده به بهداشت و سلامت روانی اونا آسیب وارد می شه .

جو عاطفی مدرسه در پیشرفت تحصیلی شاگردان اثر داره. تحقیقات نشون داده که علم آموزا در جوی که فشار روانی کمتری داشته باشه. جوی که در اون راهنمایی شده و احساس امنیت کنن، بیشتر سود می برن. علم آموزا بیشتر از اونکه به عواملی چون امکانات فیزیکی توجه کنه. به
معلم و جهت گیری اونا به طرف پیشرفت شاگرد، توجه می کنن مطالعه دیدگاه های علم آموزا گویای اینه که بعضی خصوصیات معلمان مثل همدردی و همفکری- انعطاف پذیر بودن- خوش خلقی- آمادگی واسه قبول اعلام نظرها و گوش دادن به پرسشای علم آموزا و علاقه مند بودن به کار و انضباط و اجرا روش تدریس مناسب از ویژگیهای معلم خوب وکارامده .
اهمیت اثر پیشرفت تحصیلی در سلامت روانی علم آموزا به حدیه که بعضی از متخصصان اون رو کمه کم تا نیمه دوم دوره نوجوانی ملاک اساسی واسه تشخیص کارکرد سالم دانسته ان. به باور ایشان نوجوانانی که علی خلاف میل برخورداری از هوشبهر طبیعی کارکرد رضایت بخشی در مدرسه نداشته باشن، مسائل روانی قابل توجه ای نشون میدن. وپیشرفت تحصیلی رو به عنوان شاهدی واسه سلامت روانی علم آموزا آزمایش کرده ان.
سیف (۱۳۶۳) به نقل از بلوم می نویسد هنگامی که محیط مدرسه دلایلی نشون دهنده لیاقت و لیاقت واسه علم آموز درزمان چند سال اول فراهم کنه و در چار پنج سال بعد هم همین تجارب موفق تکرار شه، یه جور ایمنی در برابر بیماریهای روانی واسه یه مدت نامحدود در فرد ساخته میشه. اینجور فردی قادر هستش که خیلی آسون بر فشارها و بحرانهای زندگی غلبه کنه.
باور شکست در امتحان به هر حال باعث تأثر و تألم خاطر کودکان و نوجوانان می شه. افراد شکست خورده به افسردگی، ناراحتی، اختلاف و بیقراری گرفتار می گردن.(رحیمی،عبدالکریم،1393)
موفقیت تحصیلی در گرو علل و عوامل متعددیه که نبود و یا کمی هرکدام از این عوامل موجبات افت تحصیلی رو فراهم می سازه . هوش و استعداد تحصیلی یادگیرنده ، عوامل محیطی( مانند دید های حاکم برجامعه در مورد تحصیل ،امکانات ،وضعیت اقتصادی و حتی وضعیت فرهنگی محیط اجتماعی و…) و عوامل خانوادگی از مهمترین عوامل موثر بر روند پیشرفت تحصیلی علم آموزا بر شمرده می شن.نقش مادر به ویژه در شرایطی که پدران حضور کمتری در خونه دارن در سطح فکری خونواده مهم تره . این موضوع شاید خلاف تصور بعضیا باشه که در مسایل فکری خونواده نقش پدر رو مهم تر می دونه. شاید خود مادران هم تصور نکنن که چقدر در سطح فکری و فرهنگی خونواده می تونن موثر باشن.مادران مثل شاغل و غیرشاغل حضور بیشتری در خونه دارن. از طرف دیگه مادرها خیلی بیشتر از پدرها پیگیر روند تحصیلی فرزندان شون هستن. در دوره راحت که بنیادی ترین سالای تحصیلی رو در برمی گیرد بیشتر مادرها نقش کنترل کننده مستمری دارن. معمولا پدرها از دوره های راهنمایی و متوسطه بیشتر وارد عمل می شن اونم به عنوان اهرمای فشار خلاصه اونکه کمه کم در 10 سال اول زندگی رابطه مادر با بچه بیشتر از هر کسیه و اثر مادر در سطح فکری بچه هم می تونه بیشتر از هرکسی باشه.

Author: 92